พิพิธภัณฑ์ ผี-แถน ศาสนาแห่งลุ่มน้ำโขง

ประทับเวลา Excel: 20/06/2021 12:19:04 ในปัจจุบันความเชื่อเรื่อง“ศาสนาแถน” หรือ “คติแห่งผี-แถน” ได้มีวิธีคิดและการตีความในรูปแบบความเชื่อไปในทางที่ผิดต่างจากเดิมอย่างมากมายจนทำให้ความงมงายเกิดขึ้น จากบทความข้างต้นนี้จึงได้เกิดเป็นโครงการพิพิธภัณฑ์นี้ขึ้นมา เพื่อเป็นสถานที่ให้ความรู้ที่ถูกต้อง อนุรักษ์และสืบสานความเชื่อ ประเพณีและวัฒนธรรมอันงดงามนี้ไว้ ให้คงอยู่คู่แผ่นดินชั่วลูกสืบหลาน วิทยานิพนธ์นี้ศึกษาเบื้องต้นเกี่ยวกับประวัติความเป็นมาความเชื่อเรื่อง “ศาสนาแถน” หรือ “คติแห่งผี-แถน” ซึ่งเป็นคติทางระบบความเชื่อของกลุ่มชาติพันธุ์ในแถบลุ่มน้ำโขงเป็นหลัก การศึกษากลุ่มผู้ใช้สอยโครงการ จำนวนพฤติกรรมของผู้ใช้สอยโครงการ นำมาวิเคราะห์หาข้อมูล ในการออกแบบพื้นที่ใช้สอยในโครงการเพื่อแสวงหาแนวทางการออกแบบอาคาพิพิธภัณฑ์ที่เกี่ยวระบบความเชื่อและวัฒนธรรม ประเพณี ให้สามารถรองรับความต้องการและกิจกรรมที่จะเกิดขึ้นได้อย่างเหมาะสม โครงการ พิพิธภัณฑ์ ผี-แถน : ศาสนาแห่งลุ่มน้ำโขง มีรายละเอียดดังนี้ 1. ลักษณะโครงการ เป็นอาคารพิพิธภัณฑ์ ประกอบด้วย นิทรรศการถาวรและนิทรรศการหมุนเวียนส่วนสนับสนุนโครงการ ได้แก่ พื้นที่สาธารณะของชุมชน ลานกิจกรรม โดยรวมของพื้นที่ใช้สอยประมาณ 9,500 ตารางเมตร 2. โครงการตั้งอยู่ที่บริเวณริมแม่น้ำโขงในจุดบรรจบกันระหว่างห้วยอาฮงและแม่น้ำโขง ซึ่งอยู่ในอาณาบริเวณขอสะดือน้ำโขงแก่งอาฮง บ้านอาฮง ตำบลไคสี อำเภอเมืองบึงกาฬ จังหวัดบึงกาฬ ในขนาดที่ดิน 10 ไร่ 2 งาน 313 ตรารางวา 3. แนวคิดในการออกแบบ การสร้างปฏิสัมพันธ์กับผู้คนที่เข้ามาใช้งาน โดยการออกแบบอาคารให้สอดคล้องกับบริบทพื้นที่โดยรอบและนิทรรศการให้เกิดความน่าสนใจ ใช้แนวแกนความสัมพันธ์ของพื้นที่ที่ผูกโยงกับความเชื่อในพื้นที่กับผู้คนในพื้นที่ที่ผ่านบริเวณที่ตั้งโครงการเกิดเป็นพื้นที่ต่าง ๆ ในบริเวณที่ตั้งโดยยึดแนวแกนในมิติความเชื่อเป็นตัวเชื่อมโยงโครงการ 4. ภาพรวมโครงการ อาคารมีลักษณะเป็นแนวยาวขนาบตามลำน้ำโขงที่มีรูปทรงอาคารเป็นแนวเส้นโค้ง ใน รูปแบบ สถาปัตยกรรมร่วมสมัย ความสูงอาคาร 2 - 3 ชั้น บริเวณด้านหน้าโครงการเป็นพื้นที่สาธารณะริมน้ำและเป็นศาลปู่ตาแก่งอาฮง เป็นศูนย์รวมจิตใจในระบบความเชื่อเรื่องผี - แถนของผู้คนในอาณาบริเวณพื้นที่ทั้งสองฝั่งแม่น้ำโขง และยังอยู่ติดกับบริเวณคุ้งน้ำที่เป็นเกาะแก่งที่เรียกว่า “แก่งอาฮง” และเป็นจุดที่ลึกที่สุดของแม่น้ำโขงอีกด้วยหรือที่เรียกว่า “สะดือแม่น้ำโขง” นั่นเอง การออกแบบพื้นที่ในแต่ละส่วนให้มีความสัมพันธ์กับบริบทของโครงการ ในแง่ของมิติด้านคติชนวิทยา เพื่อสามารถส่งเสริมเรื่องราวในการจัดแสดงนิทรรศการไปในทิศทางเดียวกัน ในการออกแบบพื้นที่อาคารได้ใช้คติทางด้านความเชื่อเข้ามาในการออกแบบเพื่อให้ผู้เข้าชมได้รับความรู้ความเข้าใจในความเชื่อเรื่อง “ผี-แถน” ที่เป็นศาสนาแห่งลุ่มน้ำโขง และสามารถนำความรู้ที่ได้รับไปต่อยอดเป็นผลงานในด้านต่าง ๆ ของคติแห่งแถนในอนาคต