พิพิธภัณฑ์ศิลปวัฒนธรรมชาติพันธุ์ชุมชนท่าอุเทน

ประทับเวลา Excel: 04/11/2025 04:37:57 ชุมชุนท่าอุเทน จ.นครพนม เป็นสถานที่ที่มีความโดดเด่นทางด้านวัฒนธรรมที่เกี่ยวกับ ประเพณี ความเชื่อ ที่สัมพันธ์กับลุ่มแม่น้ำโขง และเป็นพื้นที่เปิดทำการค้าขายร่วมกับประเทศเพื่อนบ้าน ที่มีแหล่งท่องเที่ยวใกล้เคียง ปัจจุบันเทศบาลตำบลท่าอุเทนมีแนวคิดการส่งเสริมวัฒนธรรมในท้องถิ่น ด้านประเพณี และกิจกรรมของกลุ่มชาติพันธุ์ในชุมชนเพื่อการอนุรักษ์ และสานต่อภูมิปัญญา โดยโครงการ “พิพิธภัณฑ์ศิลปวัฒนธรรมชาติพันธุ์ชุมชนท่าอุเทน” จะสามารถเป็นแหล่งบริการความรู้แก่นักท่องเที่ยว และเปิดโอกาสให้คนในชุมชนได้เข้ามาเรียนรู้ให้เกิดความเข้าใจได้ วิทยานิพนธ์นี้ศึกษาเบื้องต้นเกี่ยวกับเรื่องราวความเป็นมาที่เกี่ยวข้องกับวัฒนธรรม ความเชื่อ ของชาติพันธุ์ในพื้นถิ่น และลักษณะเฉพาะของประเพณีของชาติพันธุ์ต่างๆ ในชุมชนท่าอุเทน ได้แก่ ชาวไทญ้อ ชาวไทลาว และชาวญวน นำมาวิเคราะห์จุดเด่นด้านต่างๆ ที่สามารถนำมาประยุกต์ในการออกแบบได้ เช่น ศิลปกรรมในท้องถิ่น และรูปแบบของสถาปัตยกรรมพื้นถิ่นที่เป็นเรือนไม้ ก่ออิฐ 1-2 ชั้น เพื่อนำมาประยุกต์ใช้ในการออกแบบพื้นที่ใช้งาน และลักษณะภายนอกอาคารอย่างเป็นรูปธรรม โครงการและงานออกแบบ “พิพิธภัณฑ์ศิลปวัฒนธรรมชาติพันธุ์ชุมชนท่าอุเทน” มีรายละเอียดดังนี้ 1. ลักษณะโครงการ เป็นอาคารสาธารณะประเภทพิพิธภัณฑ์ โดยมีพื้นที่ใช้งานหลัก คือ ส่วนจัดนิทรรศการ และพื้นที่ทำกิจกรรม มีพื้นที่การใช้สอยรวม 4,415 ตารางเมตร 2. ที่ตั้งโครงการ ตั้งอยู่ใกล้กับวัดพระธาตุท่าอุเทน ติดกับถนนศรีเมือง และถนนหน้าเมืองที่เชื่อมต่อกับลุ่มแม่น้ำโขง โดยมีบริบทเป็นสวน ไร่นา และที่อยู่อาศัยชาวบ้าน มีเนื้อที่รวม 3 ไร่ 3 งาน 37.8 ตารางวา 3. แนวคิดในการออกแบบคือ การนำลักษณะอาคารเก่าที่มีอยู่ในชุมชนมาประยุกต์ใช้เป็นพื้นที่ใช้งาน และ เปลือกอาคาร เพื่อให้เข้ากับบริบท โดยใช้รูปแบบการวางผังอาคารที่สัมพันธ์กับความเชื่อในชุมชน 4. ภาพรวมโครงการ เป็นอาคาร 1-2 ชั้น ความสูงไม่เกิน 9 เมตร ใช้ไม้ และคอนกรีตเป็นวัสดุหลัก วางผังโดยใช้แนวแกนที่เชื่อมโยงจากสถานที่สำคัญในชุมชน มีลานกิจกรรมตรงกลางอาคาร เพื่อเชื่อมโยงกิจกรรมระหว่างภายในโครงการ การออกแบบพิพิธภัณฑ์ศิลปวัฒนธรรมชาติพันธุ์ชุมชนท่าอุเทน คือ พื้นที่ที่ต้องการให้ความรู้สึก ความเป็นท้องถิ่นเดิมที่ประยุกต์จากสถาปัตยกรรมในย่านชุมชนเก่าท่าอุเทน ซึ่งเป็นรูปแบบสถาปัตยกรรมอีสาน ผสมผสานสถาปัตยกรรมแบบตะวันตก โดยต้องสัมพันธ์กับทิศทางการวางผังอาคารตามความเชื่อของคนในชุมชนท่าอุเทน เป็นรูปแบบพื้นที่ใช้งานกับสัดส่วนของเปลือกอาคารที่กลมกลืนกับบริบทภายในชุมชน โดยทุกคนเข้าถึงได้ผ่านลานกิจกรรมในโครงการที่เชื่อมโยงกับพื้นที่ท่องเที่ยว และพื้นที่กิจกรรมใกล้เคียง